Thơ trữ tình Nguyễn Trọng Tạo

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

TRỊNH THANH SƠN

“Ôi có những câu hát ta biết bao giờ hát lại. Những tấm ảnh thời thanh xuân của em chẳng là những câu hát như vậy đó sao?”. Đó là những câu thơ của Nguyễn Trọng Tạo trong bài Những tấm ảnh thời thanh xuân mà mỗi lần đọc tôi thấy như được trở lại thời thanh xuân của chính mình và trở lại thời thanh xuân của một ai đấy nữa! Thanh xuân của tình yêu đầu đời! 54 bài thơ trong tập thơ nhỏ xinh và mỏng mảnh này là 54 trạng huống tình yêu say đắm và buồn buồn như một ngày xuân không còn hoa cúc buồn như cây khóc lá buồn như một đêm tỉnh giấc ta chợt thấy nỗi buồn đang ngồi bên: Là khi tỉnh giấc trong đêm/ một mình ta thấy ngồi bên nỗibuồn… và một van nài lạ lùng hi hữu:   

Buồn ơi Buồn có thương tôi.
Đừng làm tôi phải mồ côi Nỗi Buồn.
(Xon nê Buồn)

More...

THƠ SÁCH GIÁO KHOA VÀ GIẢNG VĂN TRONG NHÀ TRƯỜNG

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

YÊN KHƯƠNG – HUY THÔNG
(Trò chuyện với Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo)

“TÔI LÀM THƠ TỪ NĂM 14 TUỔI”

NTT cùng 2 nhà giáo - nhà văn Nguyễn Văn Hạnh và Bùi Kim Anh tại đại hội nhà văn VN 8

Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo tác giả bài thơ “Dòng sông mặc áo” (SGK lớp 6 cũ – lớp 4 mới) “Quê cát” (SGK lớp 5 cũ) và 2 bài văn khác trong SGK… được bạn gọi là “người đa tài”. “Cầm kỳ thi họa” ông đều thể hiện được tài năng vốn có của mình. Nhưng có lẽ tài năng của ông được mọi người biết đến sớm nhất là tài làm thơ. Bằng chứng là ngay từ năm 14 tuổi ông đã làm được thơ và hơn thế nữa đó lại là thơ tình một thể loại thơ với người khác thường là “chưa đủ tuổi” biết đến chứ đừng nói gì làm được thơ tình hay như ông…

More...

VŨ CAO NÓI VỀ NGUYỄN TRỌNG TẠO

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

Vũ Cao và Nguyễn Trọng Tạo (Hạ Long1998) - Ảnh Ngô Minh

altNTT: Một người bạn vừa gửi cho tôi bài viết của nhà thơ Vũ Cao viết về tập thơ Đồng dao cho người lớn khi ông đang là Chủ tịch Hội đồng thơ Hội Nhà Văn VN (1996). Ông là người từng khích lệ tôi từ lần đầu tiên khi tôi gửi thơ cho Tạp chí Văn Nghệ Quân Đội hồi ông làm Chủ nhiệm tờ tạp chí này trong chiến tranh chống Mỹ bằng 1 lá thư dài 8 trang giấy pơ-luya. Ông mất ngày 3.12.2007 và có lẽ đây là bài viết duy nhất của ông về thơ tôi. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn như một kỷ niệm ân tình.

 

NGUYỄN TRỌNG TẠO MỘT NGƯỜI THƠ LẺ LOI

VŨ CAO

Nếu người đọc muốn tìm thấy ở thơ Nguyễn Trọng Tạo câu trả lời “chức năng của thơ là gì” thì khó có một lời giải đáp cụ thể. Ta thấy thơ anh không nhằm phục vụ một nhiệm vụ hoặc cổ vũ một trào lưu gì. Anh như một người lẻ loi đứng trên các nẻo đường mặc cho các lớp người cứ trùng điệp ồn ào qua lại. Anh suy nghĩ một mình vẩn vơ với những điều bất chợt nhận ra rồi bất chợt viết thành những câu thơ có lúc mộc mạc có lúc sang trọng  nhưng cũng có lúc như chỉ viết cho riêng mình.

More...

Thơ Nguyễn Trọng Tạo: Sự đổi mới trên nền truyền thống

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

VŨ THỊ THÙY HƯƠNG

NguyenTrTaoĐổi mới là yếu tố sống còn của nghệ thuật. Để tránh sự lặp lại chính mình nhà thơ phải biết tự làm mới mình qua mỗi bài thơ mỗi giai đoạn sáng tác và những đề tài quen thuộc. Trong nỗ lực cách tân đổi mới thơ Việt sau 1975 chúng ta đã chứng kiến một sự thay đổi hết sức đa dạng phong phú từ phong cách đến giọng điệu.

Người ta không còn thấy lạ khi bên này là những nhà thơ đắm mình trong văn hoá truyền thống và bên kia là những cách tân theo kiểu phương Tây; bên này là những nhà thơ có ý thức bày tỏ cảm xúc mãnh liệt và bên kia là những cây bút tỉnh táo giấu kín cảm xúc của mình... Dù nhà thơ tìm đến sự đổi mới theo hướng nào cũng đáng trân trọng bởi đó là khát khao của những người thực sự muốn đưa thơ Việt Nam bứt phá khỏi những vòng quay cũ kỹ gia nhập vào nhịp sống văn chương hiện đại của thế giới. Tuy nhiên thành công hay thất bại của những cách tân ấy còn lệ thuộc vào tài năng và bản lĩnh của mỗi người nghệ sĩ.

Là một thi sĩ sớm có ý thức đổi mới Nguyễn Trọng Tạo quan niệm: "Tôi kính nể các nhà thơ cổ điển. Nhưng lớp nhà thơ sau không nên hướng tới họ mà nên hướng tới chính mình. Có như vậy mới có thể hy vọng mình sẽ trở thành nhà cổ điển trong tương lai"(1). Anh cũng thấu hiểu một cách sâu sắc rằng đổi mới trong thơ bao giờ cũng là sự đổi mới đồng bộ giữa cái nhìn nghệ thuật của nhà thơ và ngôn ngữ giọng điệu thơ. Trong thơ chữ cũng chính là tư duy là cách nói và thái độ nghệ thuật của chủ thể sáng tạo. Không còn cách nào khác tư cách nhà thơ chỉ có thể "đo ướm bằng sự toả sáng của chữ". Nhưng Nguyễn Trọng Tạo không làm mới thơ mình bằng những hình ảnh tân kỳ những thủ pháp cắt dán đồng hiện xa lạ từ phương Tây như trường hợp Dương Tường Lê Đạt Hoàng Hưng... vì với anh "nếu có đọc thơ Tây cũng là một cách mở rộng tham bác cho cái chất nhà quê vừa gắn với cổ điển vừa đáp ứng được nhu cầu hiện đại" (Nguyễn Đăng Điệp). "Cái chất nhà quê" ấy vốn là yếu tố quan trọng nhất làm nên dải phổ cảm xúc thơ Nguyễn Trọng Tạo cho phép anh lựa chọn một hướng cách tân khác cách tân trên nền cổ điển. Trên nền cổ điển ta gặp thơ Hữu Thỉnh tinh tế mới mẻ trong cái duyên của những làn điệu dân ca Bắc Bộ; ta cũng gặp trong thơ Nguyễn Duy cái nhìn tinh quái của ca dao. Nguyễn Trọng Tạo lại đem vào thơ nét riêng của giai điệu ví dặm và "cái chất nhà quê" thực thà chân tình ấm áp.

More...

VÌ SAO LẠC

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

VÌ SAO LẠC
HỒ PHI PHỤC

Cảm hứng nhân văn của Nguyễn Trọng Tạo không hề dễ dãi.
(HOÀNG NGỌC HIẾN)

Hồ Phi Phục & Nguyễn Trọng Tạo (1993)

Có thể "Thế giới không còn trăng" nhưng đâu đó có một "Vì sao lạc".


Ở tận trời Tây nữ sĩ Thụy Khuê viết về Nguyễn Trọng Tạo quá thú vị: "
Anh làm mới thơ đôi khi bằng nhịp điệu khác thường trong thơ lục bát bằng một từ đột xuất một đảo ngữ chênh vênh hay một hư từ đặt không đúng chỗ hoặc bằng một hình ảnh không giống ai: ta như sao lạc giữa ban ngày. Những câu thơ hay như thế bất chợt đến bất chợt gặp trong thơ anh rất nhiều...Chúng ta may mắn nhặt được những Vì Sao Lạc ấy và thấy sáng lại lòng mình...". Nhận xét thú vị này làm tôi thấu hiểu anh hơn.

More...

VU LAN NHỚ MẸ

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

NTT: Vu lan này tôi không còn Mẹ. Nếu rằm tháng Bảy này ở Nhật người ta sẽ tặng anh một bông hồng trắng đúng ngày Vu lan. Còn giờ đây đang ở Hà Nội tôi sửa soạn bàn thờ thắp hương cho Mẹ. Mua cho mẹ thật nhiều thứ mẹ thích nhưng Mẹ có thích gì nhiều đâu? "Áo sồi nâu mấn bùn nâu/ Trắng trong giải yếm bắc cầu nên duyên...". Mẹ thích tình con! 
À con nhớ ra rồi hôm con đến sân bay Charles-de-Gaulle con gọi điện về cho Mẹ ở quê. Mẹ hỏi con đang ở Hà Nội à? Con nói con đang ở Pháp. Mẹ bảo  ở Pháp mà cũng gọi được về cho Mẹ à giỏi hề. 
Con đã ứa nước mắt và sau đó thì viết bài hát tặng Mẹ... 

XA QUÊ NGHE TIẾNG MẸ

Nhạc sĩ: Nguyễn Trọng Tạo
Ca sĩ: Trọng Tấn


***

More...

KHÚC HÁT SÔNG QUÊ - BÀI CA CỦA MỌI NGƯỜI

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

NTT: Phan Thế Hải thuộc dòng họ Phan Yên Thành (Nghệ An) nổi tiếng. Anh học kinh tế và trở thành một nhà báo có cả nghìn bài viết với cách nhìn riêng. Có bài báo đã làm anh bị thu thẻ nhà báo!!! Phất lên bởi chứng khoán và cũng trắng tay vì chứng khoán. Mươi năm trước tôi có xem cuốn sách của anh viết về Đặng Tiểu Bình thấy anh có một cách nhìn rộng và sắc. Gần đây anh xuất bản cuốn sách "Referesh cuộc đời" gây sự chú ý của bạn đọc. Hôm qua tôi nhận được bài viết này của anh với lời nhắn là anh sẽ cho in trong cuốn "Không phải vì tiền" sắp xuất bản. Đây là một góc nhìn từ hồn quê của anh. 

More...

NGUYỄN TRỌNG TẠO YÊU VÀ GHÉT ĐỐI LẬP VÀ SONG HÀNH

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

NGUYỄN TRỌNG TẠO YÊU VÀ GHÉT ĐỐI LẬP VÀ SONG HÀNH
Nhà thơ Võ Văn Trực - Tranh sơn dầu của Đinh Quang TỉnhNhà thơ Võ Văn Trực - Tranh sơn dầu của Đinh Quang Tỉnh

VÕ VĂN TRỰC

Khi cảm thấy cô đơn buồn bã Nguyễn Trọng Tạo thường trốn vào tình yêu và rượu. Anh sống như một người thái quá. Yêu không chừng mực. Rượu không chừng mực. Khi gặp người yêu anh yêu quên trời đất. Khi gặp bạn bè anh rượu tràn cung mây. Nghe nói đã có lần anh "lập kỷ lục" uống rượu liên tục 25 giờ bạn bè phải thay phiên nhau cụng chén cùng anh. Có những đêm khuya sau cuộc rượu bạn về mỗi người mỗi ngả anh cảm thấy cô đơn đến nỗi: Tôi còn cái xác không hồn/ Cái chai không rượu tôi còn vỏ chai (Chia). Câu thơ đọc lên ta thấy thương anh tưởng như anh đang giơ cánh tay chới với gọi bạn quay lại với mình: Rồi một khuya nào rượu ngà say/ Bạn bè mỗi đứa mỗi ban ngày/ Nhớ nhau cười nói vang đêm vắng/ Trái đất như là giọt rượu bay (Đà Nẵng không đề).  Và anh chia cả "đời say" với tình si mê và tâm bồ đề cho người yêu: Chia cho em một đời say/ Một cây si/ với/ một cây bồ đề/ Tôi còn đâu nữa đam mê/ Trời chang chang nắng tôi về héo khô.

More...

TÔI QUẢNG CÁO TÔI

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

CHỈ CÓ TRÊN nguyentrongtao.org

loaChơi Blog được coi là "thương hiệu mạnh" nghĩa là khách vào ra nườm nượp lại phần đa là "khách sộp". Đến cả các chú an ninh cũng đều đặn đáo qua rồi còn hẹn mời đi nhậu. Cũng đã có lần bị "đánh" tơi bời mất cả mấy trăm bài viết mấy nghìn comment đau hơn mất của. Nhưng tôi vẫn chơi Blog suốt mấy năm nay. Chơi và lập Hội để cùng chơi cả trên mạng lẫn ngoài đời. Blog vẫn ngày càng phát triển không có gì thay thế được. Blog không chỉ mình tự chia sẻ với mình mà còn chia sẻ với toàn xã hội. Người ta gọi nó là "quyền lực thứ năm" kể cũng không ngoa. Nhiều khi Blog làm cho mấy ông anh từ quyền lực thứ nhất đến thứ tư chạy đôn chạy đáo đuổi theo Blog cho kịp thông tin.

More...

Trịnh Sơn: BẮC CẦU SÔNG THƠ NGUYỄN TRỌNG TẠO

By NGUYỄN TRỌNG TẠO

 

BẮC CẦU  SÔNG THƠ NGUYỄN TRỌNG TẠO

 

Trịnh Sơn


1.

"Em sắp đặt anh vào ngăn n

Bên cạnh ngăn cuối thu

Khi ấy biển tràn vào khuya khoắt đèn công viên đủ sáng để yêu nhau

Bụi đời và tình nhân sắp đặt ngăn sợ hãi

Tiếng còi xe tím buốt một câu thề

...

Em đàn bà

Đơn giản vậy

Yêu em"

Gấp tập sách lại tôi làm cuộc đối thoại lạnh lùng thật thà với người thi sĩ.

More...